Przekierowanie lotu AMQ652 na Maderę a odszkodowanie od Electra Airways i ITAKI

Nieznana jest przyczyna przekierowania lotu AMQ652 z Katowic do Funchal, a przede wszystkim, czy przekierowanie to było skutkiem wystąpienia nadzwyczajnej okoliczności. Lotnisko na Maderze ma charakterystykę wietrznego, więc istnieje prawdopodobieństwo, że występowały porywy wiatru uniemożliwiające bezpieczne wykonanie manewru lądowania. To jednak tylko sfera przypuszczeń, zaś ciężar dowodu zaistnienia nadzwyczajnych okoliczności leży po stronie przewoźnika lotniczego.

Obowiązek zapewnienia opieki pasażerom

Niezależnie od charakteru przyczyny przekierowania omawianego rejsu, w przypadku zaburzenia lotu przewoźnik lotniczy zawsze zobowiązany jest udzielić pasażerom opieki w formie posiłków i napojów, a jeżeli zachodzi konieczność oczekiwania na lot przez noc, przewoźnik musi dodatkowo zagwarantować zakwaterowanie w hotelu i transport pomiędzy hotelem a lotniskiem. Bez znaczenia pozostaje przy tym, czy zaburzenie lotu było przez kogokolwiek zawinione. Tym samym pasażerowie lotu AMQ652, którzy samodzielnie ponieśli wydatki w związku z wyżywieniem czy noclegiem, mogą domagać się od linii Electra Airways zwrotu tych kosztów – nawet jeżeli przewoźnik lotniczy powoła się na nadzwyczajne okoliczności.

Nadzwyczajne okoliczności a prawo do 400 euro odszkodowania

Kwestia, czy przyczyną przekierowania lotu była nadzwyczajna okoliczność, istotna jest pod tym względem, że brak wystąpienia takiej “nadzwyczajnej okoliczności” uprawnia pasażera na gruncie rozporządzenia (WE) nr 261/2004 do żądania od przewoźnika lotniczego odszkodowania w kwocie 400 euro za opóźnienie lotu. Jednakże nawet jeżeli przekierowanie lotu było wynikiem np. trudnych warunków meteorologicznych, czyli nadzwyczajnej okoliczności, zgodnie z art. 5 ust. 3 wspomnianego rozporządzenia oprócz wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności przewoźnik lotniczy musi wykazać także podjęcie wszelkich racjonalnych środków celem ograniczenia dalszego opóźnienia w podróży pasażerów. Biorąc pod uwagę, że opóźnienie lotu AMQ652 wyniosło niemal dobę względem pierwotnego planu, w tym wypadku istotna będzie ocena, jakie kroki podjął przewoźnik od momentu ustania przyczyny przekierowania lotu, aby ograniczyć wymiar opóźnienia. Sama bierność przewoźnika lotniczego w organizowaniu dalszego lotu może stanowić podstawę do wypłaty odszkodowania pasażerom, choć przypuszczalnie w niniejszym przypadku dalsze opóźnienie było spowodowane przekroczeniem czasu pracy załogi pokładowej, a kwestia, czy stanowi to nadzwyczajną okoliczność, jest zależna od indywidualnej oceny każdego przypadku.

Kto odpowiada za utraconą dobę hotelową?

Jeśli okaże się, że za zaburzenie rejsu AMQ652 odpowiada przewoźnik Electra Airways, pasażer niezależnie od odszkodowania w kwocie 400 euro może na podstawie kodeksu cywilnego domagać się od tego przewoźnika także zwrotu opłaty za imprezę turystyczną w utraconej części, czyli np. za utratę doby hotelowej. Na marginesie warto zasygnalizować, że nie wydaje się, by pasażerowie lotu AMQ652 z dnia 17 sierpnia 2024 r. na podstawie ogólnych przepisów mogli domagać się jakiejkolwiek rekompensaty od biura podróży, jako że za przewóz odpowiadała linia Electra Airways, chyba że jakieś uprawnienia przysługują podróżnym na podstawie umowy zawartej z organizatorem wycieczki.